20 Nisan 2018 Cuma
eskişehir öğrenci apartlar yurtlar barınma yurt apart

Türkistan Jeopolitiğinde Nüfus

TÜRKİSTAN'DA YER ALAN TÜRK CUMHURİYETLERİNDE; SOVYET REJİMİ İDARESİNDE KALMANIN YARATTIĞI DEMOGRAFİK TRAVMA BAŞTA KAZAKİSTAN OLMAK ÜZERE NÜFUS ARTIŞI BAKIMINDAN AÇISINDAN ENDİŞELİ SİNYALLER VERMEKTEDİR.

Eskişehir Türk Ocağı’nın geleneksel Perşembe Sohbetlerinde bu hafta "Türkistan Jeopolitiğinde Nüfus" konusuyla Gazi Üniversitesi öğretim üyesi Doç. Dr. Bülent Aksoy konuk oldu. Aksoy özetle şunları söyledi:

Batıda Ural nehri ve Hazar denizi, doğuda Altay dağı ve Çin sınırı yani Doğu Türkistan veya Kaşgar'ın doğu sınırları, güneyde Iran ve Afganistan, kuzeyde Tobol, Tomsk vilayetleri (Sibirya) arasında kalan bölge Türkistan olarak adlandırılır.

Tamamı 5.340.066 kilometre kare olan Türkistan'ın bugün Çin hakimiyeti altında olan Doğu kesimi 1.503.563 ve batı kesimi ise 3.836.503 kilometrekaredir. Günümüzde Türkistan bölgesinde 4 tane bağımsız Türk Cumhuriyeti (Türkmenistan, Özbekistan, Kazakistan ve Kırgızistan) ve bir özerk Türk bölgesi (Doğu Türkistan) ile Tacikistan ve Afganistan’ın kuzey bölgesi yer almaktadır.

Türkistan topraklarında günümüzde (2015) yaklaşık olarak 100 milyon nüfus yasamaktadır. Bu nüfusun 27,5 milyonu Özbek, 15,5 milyonu Kazak, 11,5 milyonu Uygur, 7 milyonu Türkmen, 5,5 milyonu Kırgız, 850 bini Tatar, 600 bini Karakal- pak ve geri kalan 850 bini de Kırım Tatarı, Meshet Türkü, Azerbaycan Türkü, Başkurt ve Çuvaş̧ gibi diğer Türk boylarından olmak üzere toplam 67 milyonunu Türkler oluşturur. Türkistan’da Türklerden başka yaklaşık 33 milyon nüfus daha yasamaktadır. Bunların; 18 milyonu Ta- cik, 8,5 milyonu Han Çinli, 1 milyonu Müslüman Çinli (Hui ya da Dungan), 6 milyo- nu Rus, 500 bini Ukrain, 300 bini Koreli, 200 bini Alman, 90 bini Beyaz Rus (Belarus) dur, geri kalan nüfusu da, Polonyalı, Ermeni, Yunan, Beluci, Moldovalı, İnguş, Lezgi vs. gibi topluluklar oluşturmaktadır. Türk yurdu anlamına gelen Türkistan’da Türklerin toplam nüfusa oranı ancak 2/3’ü kadardır.

Kazakistan’da geniş topraklara karşılık (2,8 milyon kilometrekare) nüfusun az oluşu toprakların büyük ölçüde boş kalmasına neden olmaktadır. Kazakistan Türkistan cumhuriyetleri içinde Türk nüfus oranının en az (%70) olduğu ülkedir. Nüfus yoğunluğunun 6 olduğu ülkede nüfus artış hızının düşük olması gelecek açısından kaygı vericidir. Bağımsızlığın ilk 10 yılında özellikle Rus nüfus göç etmiş son yıllarda ise Çin başta olmak üzere komşu ülkelerden göç almaktadır. Özbekistan Türkistan’ın nüfus yoğunluğu bakımından en kalabalık ülkesini oluşturmaktadır. Özellikle Rus nüfusun çoğunluğunun göç etmesi sonrası ülke nüfusunun yaklaşık %90’ı Türklerden oluşmaktadır. Özbekistan’daki. Nüfus gelişiminin diğer Türkistan cumhuriyetlerine de model olması gerekmektedir. Türkmenistan nüfusu düzenli olarak artmakla birlikte ülke yüzölçümüne oranlandığında Kazakistan’dan sonra yoğunluğun en düşük cumhuriyet olduğu görülmektedir. Kırgızistan ve Tacikistan diğer Türkistan cumhuriyetlerine göre hidrokarbonlar bakımından dezavantajlı bir konumdadır. Her iki ülkede yer şekilleri tarımı sınırlandırdığı için başta RF olmak üzere sürekli dışa göç verip nüfus kaybı yaşamaktadır. Çin’e bağlı özerk bir cumhuriyet olan D. Türkistan bölgesinde 1949 sonrası sürekli olarak Çinli nüfus Türk nüfusu aleyhine gelişme göstermiştir. Burada Çin’in nüfus politikalarında çifte standart uygulamasının rolü büyüktür. Afganistan’ın kuzeyinde yaşayan Türklere ilişkin sağlıklı nüfus verilerine ülkede nüfus sayımı yapılmadığı için ulaşılamamaktadır. Bu da temsil noktasında önemli sorunları beraberinde getirmektedir. Resmi kaynaklara göre %12 olan Türk nüfusunun gerçekte ne kadar olduğu tartışma konusudur. Böylece tarihi Türkistan’ın doğu ve güneyinin başka devletlerin sınırları içinde kalması buradaki Türk boylarının azınlık durumuna düşmesine neden olmuştur. Batı Türkistan’da Tacikistan dışındaki diğer Türk cumhuriyetinde ise uzun yıllar Sovyet rejimi idaresinde kalmanın yarattığı demografik travma başta Kazakistan olmak üzere gelecek açısından endişeli sinyaller vermektedir.
 



Gönderen: eskisehirgundem

YORUM YAZ
Bu habere yorumlar
eskişehir güvenlik kamerası
Eskişehir Kültür-Sanat Haberleri

Eskişehir Kültür-Sanat Haberleri